Trường Sa-“Trái tim biển Việt Nam” giữa trùng khơi

QPTĐ-Trường Sa-trong tâm khảm mỗi người dân đất Việt-không chỉ là tên gọi của một quần đảo nơi đầu sóng ngọn gió, mà còn là phần máu thịt thiêng liêng của Tổ quốc, nơi chủ quyền biển đảo được khẳng định bằng lịch sử, pháp lý, ý chí và sự hy sinh bền bỉ của biết bao thế hệ người Việt Nam.

Trường Sa ơi, ngày mai tàu cập bến
Ta lại về phố thị thân thương
Vòng tay ấm, bữa cơm sum họp
Và riêng, chung bao chuyện vui buồn

***

Vẻ đẹp của “trái tim” biển Việt Nam

Vượt hải trình hơn 200 hải lý theo hướng Đông Nam, Đoàn công tác số 13 thành phố Hà Nội có mặt tại đảo Trường Sa-hòn đảo được ví như “Thủ đô của Đặc khu Trường Sa”. Sau nhiều giờ lênh đênh giữa biển lớn, từ phía xa, đảo hiện lên xanh tươi, hiền hòa nhưng đầy kiêu hãnh, vững chãi như một pháo đài kiên trung giữa Biển Đông.

Bắt đầu chuyến hải trình.

Ít ai biết rằng, biển Đông từng in dấu những chuyến tàu không số trên tuyến đường trên biển Hồ Chí Minh năm xưa, âm thầm vận chuyển vũ khí, trang bị, chi viện cho chiến trường miền Nam, góp phần làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết đảo Trường Sa nằm ở 08°38’30’’ vĩ độ Bắc, 111°55’55’’ kinh độ Đông; là đảo lớn trong cụm đảo Trường Sa với diện tích hơn 48ha, chiều dài khoảng 1.300m, rộng 525m. Điều kiện khí hậu nơi đây mang nét đặc trưng của vùng biển nhiệt đới, mùa Hè mát mẻ, mùa Đông ấm áp. Tuy nhiên, phía sau vẻ đẹp bình yên ấy là không ít khắc nghiệt mà chỉ những người từng đặt chân đến mới cảm nhận rõ.

Những tháng mùa khô, cái nắng nơi đảo kéo dài từ sáng sớm đến chiều muộn, oi nóng và gay gắt. Gió biển mang theo vị mặn nồng, nhiều thời điểm sóng lớn, thời tiết thay đổi thất thường, việc cơ động, tiếp tế gặp không ít khó khăn. Đầu tháng 5-thời điểm Đoàn công tác đến thăm và động viên quân, dân trên đảo-biển khá êm, sóng lặng, song cán bộ trên đảo chia sẻ, đó chỉ là một phần rất nhỏ trong vòng quay khắc nghiệt của biển trời Trường Sa.

Nằm gần đường xích đạo, khu vực đảo có khoảng 300 ngày nắng mỗi năm, chịu chế độ nhật triều đặc trưng. Trên nền khí hậu ấy, những hàng phong ba, bàng vuông, phi lao, dừa, muống biển… vẫn xanh bền bỉ giữa gió mặn, như biểu tượng cho ý chí kiên cường của những con người đang ngày đêm bám đảo.

Đoàn Công tác tặng quà cán bộ, chiến sĩ và người dân trên quần đảo Trường sa.

Không chỉ mang ý nghĩa đặc biệt về quốc phòng-an ninh, Trường Sa còn được thiên nhiên ưu đãi với nguồn hải sản phong phú, giàu giá trị kinh tế. Từ nhiều đời nay, ngư dân các tỉnh Quảng Ngãi, Quảng Nam, Khánh Hòa, Bình Thuận, Phú Yên… vẫn xem vùng biển quanh đảo là ngư trường truyền thống, nơi gắn bó với sinh kế và cuộc sống của bao thế hệ.

Tuy nhiên, cũng bởi vị trí chiến lược đặc biệt cùng nguồn tài nguyên phong phú, Trường Sa từ lâu trở thành vùng biển, đảo thường xuyên bị nhòm ngó, tranh chấp. Nhưng cũng bởi vậy, nơi đây càng khắc sâu và tỏa sáng ý chí giữ nước của dân tộc Việt Nam.

Và những hy sinh thầm lặng của những người lính giữ biển

Trong bối cảnh lịch sử mùa Xuân năm 1975, khi cuộc Tổng tiến công và nổi dậy giải phóng miền Nam bước vào giai đoạn quyết định, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã kịp thời nhận định tầm quan trọng chiến lược của quần đảo giữa Biển Đông.

Ngày 4/4/1975, Quân chủng Hải quân được giao phối hợp với Quân khu 5 khẩn trương chuẩn bị lực lượng, tận dụng thời cơ giải phóng các đảo thuộc quần đảo Trường Sa do quân đội Sài Gòn chiếm giữ. Sau khi lần lượt giải phóng các đảo Song Tử Tây, Sơn Ca, Nam Yết, Sinh Tồn, ngày 29/4/1975, quân ta đổ bộ, làm chủ đảo Trường Sa, hoàn thành nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng, góp phần vào thắng lợi vĩ đại của dân tộc.

Từ đó đến nay, Trường Sa bước vào hành trình mới-hành trình xây dựng, phát triển và bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Nhưng để có được màu xanh bình yên hôm nay là biết bao hy sinh thầm lặng của cán bộ, chiến sĩ nơi đầu sóng.

Xa đất liền hàng trăm hải lý, điều kiện sinh hoạt còn nhiều khó khăn, đối mặt với nắng gió, bão tố và nỗi nhớ gia đình, song những người lính Trường Sa vẫn kiên cường bám đảo, chắc tay súng, coi “đảo là nhà, biển cả là quê hương”. Có những chiến sĩ tuổi đời đôi mươi gác lại tuổi trẻ riêng tư để thực hiện nhiệm vụ thiêng liêng giữa trùng khơi, ngày đêm canh giữ từng tấc đảo, sải biển của Tổ quốc.

Chính bởi thấu hiểu những gian khó ấy, cảm xúc của các thành viên trong Đoàn Công tác Hà Nội khi đặt chân đến Trường Sa càng trở nên sâu sắc.

Là người nhiều năm gắn bó với môi trường quân ngũ, đồng chí Thượng tá Đào Văn Quý, Phó Sư đoàn trưởng Sư đoàn Bộ binh 301, thành viên Đoàn Công tác, xúc động chia sẻ: “Dù đã trải qua nhiều môi trường công tác trong quân đội, nhưng khi đến Trường Sa, tận mắt chứng kiến đời sống, nhiệm vụ của cán bộ, chiến sĩ nơi đầu sóng, tôi càng thấm thía những hy sinh thầm lặng của người lính đảo. Nếu người lính nơi đất liền làm nhiệm vụ giữ bình yên từ hậu phương, thì người lính Trường Sa đang ngày đêm đối mặt với nắng gió, bão tố, xa gia đình để giữ từng tấc biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Chính điều đó khiến chúng tôi- những người lính Bộ đội Cụ Hồ càng thêm đồng cảm, tự hào và thấy rõ hơn trách nhiệm của mình đối với đất nước”.

Những chia sẻ ấy cũng là cảm xúc chung của nhiều thành viên trong Đoàn Công tác khi lần đầu hoặc nhiều lần trở lại với Trường Sa-nơi mà chỉ khi tận mắt chứng kiến mới thấu hiểu hết giá trị của sự hy sinh thầm lặng để giữ gìn bình yên biển đảo hôm nay.

Tiếp nối những cảm xúc ấy, chị Nguyễn Thị Anh Đào, Giảng viên Khoa Thanh nhạc, Trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội tâm sự: Đây là lần thứ 8, tôi vinh dự được phụ tránh Đội xung kích của Nhà trường tham gia biểu diễn quân và dân đặc khu Trường Sa. “Mỗi chuyến đi đến Trường Sa với tôi là một hành trình của cảm xúc, của trưởng thành và của tình yêu Tổ quốc được vun đắp bằng những điều rất thật. Nơi đây, từng con sóng như mang hình hài Tổ quốc, từng tấc đảo thiêng liêng được gìn giữ bằng ý chí kiên cường, lòng quả cảm và trái tim son sắt của những người lính đảo-nhiều người còn rất trẻ, ở độ tuổi đôi mươi nhưng đã gánh trên vai trọng trách lớn lao với biển trời quê hương.

Điều khiến cô trò chúng tôi xúc động trong chuyến đi lần này là sự đổi thay tích cực trên các đảo. Đời sống của cán bộ, chiến sĩ ngày càng được quan tâm, cơ sở vật chất đầy đủ hơn, màu xanh của cây cối phủ khắp các điểm đảo như tiếp thêm sức sống nơi đầu sóng ngọn gió. Và hơn tất cả, những nụ cười bình yên, ánh mắt lạc quan của các chiến sĩ đã khiến chúng tôi thêm an lòng, thêm tin yêu vào sức mạnh của ý chí Việt Nam.

        Đặc biệt, với các em sinh viên trong đội xung kích-những người trẻ lần đầu (đôi khi lần thứ mấy) được đặt chân đến Trường Sa, thì chuyến đi không chỉ là một nhiệm vụ nghệ thuật mà còn là một bài học sâu sắc về lòng yêu nước. Chứng kiến sự hy sinh thầm lặng của những người lính ngày đêm canh giữ biển trời, biến gian khó thành ý chí, biến xa xôi thành điểm tựa cho đất liền, các em càng cảm nhận rõ hơn giá trị của hòa bình, của độc lập và trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay đối với Tổ quốc.

       Mang chương trình nghệ thuật với chủ đề “Tự hào hát mãi Trường Sa” đến các điểm đảo, cô trò Trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội mong muốn gửi gắm không chỉ lời ca tiếng hát mà còn cả tình cảm của tuổi trẻ Thủ đô, niềm tin, niềm tự hào và tình yêu tha thiết dành cho Trường Sa. Với các em sinh viên, mỗi cái bắt tay, mỗi ánh mắt, mỗi câu chuyện cùng người lính đảo đều trở thành ký ức không thể nào quên-một sự lan tỏa mạnh mẽ của tinh thần yêu nước, của lòng biết ơn và niềm tự hào dân tộc.

      Trở về đất liền, điều còn đọng lại trong trái tim cô-trò chúng tôi chính là tình yêu Trường Sa chưa bao giờ vơi cạn; là niềm tự hào về một thế hệ thanh niên Việt Nam luôn biết tri ân những hy sinh thầm lặng để gìn giữ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc”.

Cũng mang theo nhiều xúc động khi đặt chân đến Trường Sa, đồng chí Lê Văn Thu, Chủ tịch UBND phường Phúc Lợi, thành viên Đoàn công tác khẳng định: “Có mặt tại đây, chúng tôi càng cảm nhận sâu sắc hơn những hy sinh, vất vả của cán bộ, chiến sĩ hải quân. Dù xa gia đình, xa quê hương, điều kiện còn nhiều khó khăn, nhưng các anh luôn giữ vững ý chí, tinh thần trách nhiệm, quyết tâm bảo vệ chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Chuyến đi cũng giúp mỗi thành viên trong đoàn nhận thức rõ hơn trách nhiệm của bản thân trong xây dựng, phát triển quê hương, đất nước”. (Đồng chí Lê Văn Thu, ngồi thứ 2 từ trái sang).

Với Đại tá Nguyễn Quốc Hùng, Trưởng phòng An ninh nội địa, Công an thành phố Hà Nội, chuyến công tác đặc biệt này càng làm sâu sắc hơn nhận thức về trách nhiệm giữ gìn sự bình yên của đất nước. Theo đồng chí, “mỗi cán bộ, chiến sĩ công an hôm nay luôn ghi nhớ và biết ơn những thế hệ cha anh đã hy sinh vì độc lập, chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc; từ đó không ngừng nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội”. (Đại tá Nguyễn Quốc Hùng, bên phải ngoài cùng).

         Sau ngày giải phóng, với sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng cùng sự chung tay của các bộ, ngành, địa phương, Nhân dân cả nước và kiều bào ta ở nước ngoài, diện mạo đảo Trường Sa hôm nay không ngừng đổi thay.

Chiếc cầu cảng dài 150m vươn mình ra biển như cánh tay vững chãi của đất mẹ đón những con tàu từ đất liền vượt sóng gió đến với đảo xa. Các công trình quốc phòng kết hợp phục vụ dân sinh như sân bay, âu tàu, trung tâm y tế, hệ thống thu phát tín hiệu, đài khí tượng thủy văn, hải đăng, Nhà khách Thủ đô, Chùa Trường Sa, nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đài tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ… không chỉ nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho quân dân trên đảo mà còn trở thành biểu tượng gắn kết giữa hậu phương và tiền tiêu Tổ quốc.

Không chỉ vững vàng nơi đầu sóng, quân và dân trên đảo còn đẩy mạnh tăng gia sản xuất, cải tạo đảo cát trắng thành những khu vườn xanh tốt. Nhờ ý chí, nghị lực và tinh thần lao động sáng tạo, đến nay quân và dân trên đảo đã cơ bản tự bảo đảm nguồn rau xanh và một phần thực phẩm phục vụ đời sống hằng ngày, góp phần nâng cao chất lượng bữa ăn, ổn định sinh hoạt.

Song song với nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, quân và dân Đặc khu Trường Sa còn thực hiện hiệu quả công tác cứu hộ, cứu nạn, hỗ trợ ngư dân trên vùng biển quản lý. Với tinh thần “cứu dân như cứu người thân của mình”, cán bộ, chiến sĩ nơi đây luôn xem giúp đỡ ngư dân là mệnh lệnh từ trái tim, góp phần xây dựng thế trận lòng dân trên biển, trở thành điểm tựa để ngư dân yên tâm vươn khơi, bám biển.

Những chiếc khăn quàng đỏ được trao tận tay các em nhỏ.

Trải qua hơn nửa thế kỷ xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, quân và dân Trường Sa hôm nay luôn đoàn kết, đồng lòng xây dựng đảo “mạnh về phòng thủ, tốt về lối sống, đẹp về cảnh quan môi trường, mẫu mực về đoàn kết quân dân”, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Những phần thưởng cao quý mà Đảng, Nhà nước trao tặng qua các thời kỳ là sự ghi nhận xứng đáng đối với những đóng góp, hy sinh của lớp lớp cán bộ, chiến sĩ nơi đây. Nhưng có lẽ, phần thưởng lớn nhất đối với những người lính đảo chính là sự bình yên của đất nước, là niềm tin yêu của Nhân dân cả nước luôn hướng về Trường Sa.

Đoàn Công tác chụp ảnh kỷ niệm tại Đảo Trường Sa.

Rời đảo khi hoàng hôn dần buông trên mặt biển, mang theo tiếng sóng, màu xanh của phong ba, bàng vuông và ánh mắt kiên nghị của những người lính nơi đầu sóng, mỗi thành viên Đoàn công tác càng thêm thấm thía một điều giản dị mà thiêng liêng: Trường Sa không chỉ là một phần lãnh thổ của Tổ quốc, mà còn là nơi hun đúc tình yêu nước, ý chí và trách nhiệm của mỗi người Việt Nam đối với biển đảo quê hương.

Trần Hiền-Thanh Hồng-Bá Duy-Viết Thành