Sẵn sàng cho mùa tuyển sinh quân sự nhiều đổi mới

QPTĐ-Những ngày tháng 4-2026, các điểm tiếp nhận hồ sơ tại Ban Chỉ huy quân sự (CHQS) các xã, phường trên địa bàn Thủ đô Hà Nội đang bước vào giai đoạn “nước rút”. Sau một năm 2025 bùng nổ về số lượng thí sinh, mùa tuyển sinh năm nay ghi nhận những thay đổi mang tính bản lề: Sự xuất hiện của kỳ thi đánh giá năng lực riêng của Bộ Quốc phòng và những biện pháp quyết liệt nhằm khắc phục triệt để những “nút thắt” về hồ sơ, sức khỏe từ cơ sở.

Nhìn lại năm 2025, công tác tuyển sinh quân sự (TSQS) của Bộ Tư lệnh Thủ đô đã đạt được những kết quả rất ấn tượng. Với 2.331 thí sinh đăng ký dự tuyển (tăng 175,8% so với năm 2024), Hà Nội tiếp tục là “nguồn” cung cấp nhân lực quan trọng cho các học viện, nhà trường quân đội. Đặc biệt, tỷ lệ thí sinh đạt sức khỏe đủ điều kiện đạt 67,54%, tăng trưởng mạnh mẽ 192,6% so với năm trước đó.

Tuy nhiên, đi sâu vào tìm hiểu, bên cạnh những gam màu sáng, báo cáo tổng kết vẫn thẳng thắn chỉ ra những “điểm nghẽn”. Đó là tình trạng sai sót mã ngành, đóng dấu giáp lai sai vị trí, hay cá biệt có trường hợp học viên trúng tuyển vào Trường Sĩ quan Tăng thiết giáp nhưng sau đó xin thôi học vì “nhận thức còn đơn giản”. Cùng với đó, nghịch lý về tỷ lệ mắc tật khúc xạ (cận thị) tại nội thành Hà Nội vượt ngưỡng 80% vẫn là rào cản lớn nhất đối với ước mơ quân ngũ của nhiều thanh niên Thủ đô.

Chính vì vậy, năm 2026, Ban TSQS Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đã siết chặt quy trình khám ngay từ tuyến cơ sở. Không còn cảnh “khám qua loa” để rồi bị loại đáng tiếc ở vòng phúc tra tại các trường như năm trước. Đặc biệt, năm 2026 ghi nhận một bước ngoặt khi lần đầu tiên Bộ Quốc phòng tổ chức kỳ thi Đánh giá năng lực (QDA) riêng bên cạnh các phương thức truyền thống. Tại Thủ đô Hà Nội, công tác này đang được triển khai rất nghiêm túc. Trao đổi với chúng tôi, Đại tá Bùi Văn Tuấn, Phó Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, Phó Trưởng Ban TSQS chia sẻ: “Đây là phương thức thứ 4 trong bộ công cụ xét tuyển năm nay. Kỳ thi đánh giá năng lực do Ban TSQS Bộ Quốc phòng tổ chức vào tuần thứ 3 của tháng 6 sẽ giúp chúng tôi phân loại thí sinh có tư duy tốt hơn. Tại Hà Nội, điểm thi đặt tại Học viện Kỹ thuật Quân sự. Chúng tôi đang hướng dẫn thí sinh rằng các em có thể dùng cả 4 phương thức để tăng cơ hội, hệ thống sẽ tự động chọn kết quả cao nhất".

Việc bổ sung kỳ thi QDA được xem là giải pháp căn cơ để tuyển chọn những học viên có tư duy thực chất, đáp ứng yêu cầu tinh, gọn, mạnh của quân đội trong tình hình mới. Với tổng chỉ tiêu đại học toàn quân là 5.420, sự cạnh tranh sẽ rất lớn, đặc biệt là với các thí sinh nữ khi chỉ có 4 học viện (Kỹ thuật Quân sự, Quân y, Khoa học Quân sự và Hậu cần) được phép tuyển sinh.

Khi được hỏi về những hạn chế của năm 2025 như việc thí sinh trúng tuyển nhưng không nhập học hoặc sai sót kỹ thuật trong hồ sơ, Bộ Tư lệnh Thủ đô cho biết đã rút ra những bài học kinh nghiệm sâu sắc. Đại tá Bùi Văn Tuấn khẳng định: “Chúng tôi xác định “sai đâu sửa đó”. Năm 2025 có trường hợp nhập học Trường Sĩ quan Tăng thiết giáp rồi xin thôi học vì nhận thức đơn giản. Năm nay, chúng tôi yêu cầu cán bộ tư vấn phải làm rõ đặc thù từng ngành nghề. Về hồ sơ, thay vì để thí sinh tự bơi, Ban TSQS các cấp đã cử cán bộ trực tiếp kiểm tra chéo các thông tin về mã ngành, giáp lai ảnh ngay khi tiếp nhận, quyết không để xảy ra lỗi kỹ thuật lên đến cấp Bộ".

Ghi nhận thực tế tại cơ sở, áp lực đang dồn lên đội ngũ cán bộ, nhân viên quân lực cấp xã, phường, những người trực tiếp “gác cổng” cho chất lượng đầu vào. Trung tá QNCN Nguyễn Văn Thuận, nhân viên Quân lực Ban CHQS xã Quốc Oai tâm sự: “Hiện nay, chúng tôi đã tiến hành khám cho 48/48 thí sinh có nguyện vọng tham gia thi vào các trường quân đội. Kết quả: Đạt sức khỏe đủ điều kiện đăng ký xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng quân sự năm 2026 là 31 thí sinh. Không đạt sức khỏe 17 thí sinh. Tham gia thi đánh giá năng lực của trường đại học quốc gia Hà Nội là 12 thí sinh. Thi đánh giá năng lực của các trường quân đội đang vẫn chờ hướng dẫn của trên. Những ngày cận kề thời hạn 15/4 này, áp lực lớn nhất là thẩm tra lý lịch. Đây là khâu chiếm nhiều thời gian và đòi hỏi sự tỉ mỉ. Chúng tôi phải phối hợp với công an địa phương để xác minh kỹ, tránh tình trạng ghi thiếu thông tin hoặc sai lệch lịch sử gia đình. Mục tiêu là 100% hồ sơ gửi đi phải “sạch” và đủ điều kiện".

Để hiện thực hóa mục tiêu chất lượng, năm 2026, BTL Thủ đô tập trung vào các giải pháp tư vấn hướng nghiệp "sát sườn" qua mạng xã hội và chuẩn hóa quy trình hồ sơ. Đặc biệt, việc hướng dẫn thí sinh tận dụng tối đa các phương thức xét tuyển mới được coi là nhiệm vụ trọng tâm. Để đạt được kết quả thực chất, năm 2026, Bộ Tư lệnh Thủ đô tập trung vào 3 mũi nhọn giải pháp. Trước hết là đổi mới tư duy hướng nghiệp theo hướng “sát sườn”, tận dụng tối đa các nền tảng số như nhóm Zalo kết nối trực tiếp đến từng trường THPT và phụ huynh để giải đáp kịp thời về kỳ thi QDA. Song song đó, quy trình hồ sơ được chuẩn hóa gắt gao với cơ chế kiểm tra chéo đa tầng, quyết liệt xóa bỏ những lỗi kỹ thuật như viết nhiều loại mực hay thiếu dấu giáp lai từng tồn tại. Đặc biệt, công tác hỗ trợ, hướng dẫn thí sinh tận dụng cả 4 phương thức xét tuyển (Tuyển thẳng, điểm thi ĐGNL quốc gia, điểm thi THPT và điểm thi QDA của Bộ Quốc phòng) để tối ưu hóa cơ hội trúng tuyển.

 Khi thời hạn sơ tuyển chỉ còn tính bằng ngày, sự quyết liệt của Ban TSQS Bộ Tư lệnh Thủ đô đang tạo ra niềm tin lớn cho thí sinh và phụ huynh. Tuyển sinh quân sự không chỉ là tuyển chọn người đi học, mà là tìm kiếm những người có đủ đức, đủ tài để bảo vệ vững chắc Thủ đô và Tổ quốc. Với những thay đổi mang tính đột phá và sự tận tâm từ cấp cơ sở, tin rằng mùa tuyển sinh 2026 sẽ tiếp tục gặt hái những thành công mới, thực chất và bền vững hơn.

Hữu Thu