Đưa sỹ quan Quân đội về cấp xã-Chủ trương đúng, kịp thời của Đảng và Nhà nước ta

QPTĐ-Sau quá trình sáp nhập các đơn vị hành chính thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 01/7/2025 theo các nghị quyết của Quốc hội và Chính phủ, hiện cả nước hiện còn 3.321 đơn vị hành chính cấp xã (gồm xã, phường và các “đặc khu” cấp xã) sau khi hợp nhất các đơn vị nhỏ hơn để tinh gọn bộ máy theo mô hình chính quyền 2 cấp (tỉnh-xã). Cụ thể, tổng số đơn vị hành chính cấp xã còn lại là 3.321 đơn vị; trong đó có 2.621 xã, 687 phường và 13 “khu đặc biệt” cấp xã (biên giới, hải đảo, dân cư ít, sống phân tán...). Trong đó, chủ trương đưa sĩ quan quân đội về công tác tại cấp xã là bước đi cụ thể hóa chủ trương lớn của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương, nhằm nâng cao chất lượng hệ thống chính trị cơ sở và sức mạnh chiến đấu của lực lượng quân sự địa phương trong tình hình mới.

Cơ sở xã – “trận địa” đầu tiên và trực tiếp của quốc phòng, an ninh

Cấp xã là cấp hành chính thấp nhất nhưng gần dân nhất, trực tiếp tiếp xúc, giải quyết những vấn đề hằng ngày của nhân dân. Đây là nơi hình thành, tích tụ và bộc lộ sớm nhất những mâu thuẫn xã hội, những vấn đề nhạy cảm về quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội. Trong điều kiện hiện nay, nhiều yếu tố tác động trực tiếp đến cơ sở xã, như: Sự phân hóa giàu – nghèo, di cư lao động, chuyển dịch cơ cấu kinh tế; các tranh chấp đất đai, khiếu kiện kéo dài; tác động của mạng xã hội, thông tin xấu độc, tin giả; hoạt động móc nối, lôi kéo của các đối tượng phản động, cơ hội chính trị... Nếu không được phát hiện sớm, xử lý kịp thời ngay từ cơ sở, các vấn đề này có thể bị kích động, đẩy lên thành “điểm nóng”, gây mất ổn định chính trị – xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến quốc phòng, an ninh. Do đó, củng cố cấp xã không chỉ là yêu cầu về quản lý hành chính, mà là yêu cầu chiến lược trong xây dựng “thế trận lòng dân”, xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh từ gốc.

 Đưa sĩ quan quân đội về cấp xã - yêu cầu khách quan từ thực tiễn

Sĩ quan quân đội được biên chế về xã nhằm kịp thời bổ sung nguồn nhân lực chất lượng cao cho cơ sở, họ tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, kỷ luật nghiêm minh, năng lực tổ chức, quản lý, điều hành công việc khoa học, bài bản, hiệu quả. Bởi sĩ quan quân đội là lực lượng được đào tạo cơ bản ở các trường sĩ quan quân đội, quá trình này họ được học tập, nghiên cứu, rèn luyện toàn diện về bản lĩnh chính trị kiên định vững vàng, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và nhân dân; được tôi luyện về đạo đức lối sống “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”; rèn rũa về tác phong làm việc khẩn trương, dân chủ, quyết đoán và nêu gương; có kỹ năng tham mưu, tổ chức thực hiện, xử lý tình huống phức tạp bảo đảm nhanh, hiệu quả. Việc bố trí sĩ quan quân đội về công tác tại cấp xã, nhất là giữ các chức danh như Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự xã, chính trị viên phó; trợ lý tham mưu quốc phòng – quân sự địa phương). Nhằm kịp thời tiếp sức tăng cường “sức đề kháng” chính trị cho cơ sở, khắc phục được tình trạng thiếu cán bộ có kinh nghiệm, bản lĩnh, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, địa bàn chiến lược trọng yếu của đất nước.

Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Thủ đô trao quyết định miễn nhiệm Chỉ huy trưởng Ban CHQS cấp xã của Chủ tịch UBND Thành phố.

Chủ trương đưa sĩ quan quân đội về cấp xã được kiện toàn sẽ bảo đảm sự gắn kết quốc phòng với phát triển kinh tế – xã hội ngay từ cơ sở. Bởi sĩ quan quân đội về cấp xã không chỉ thực hiện nhiệm vụ quốc phòng – quân sự đơn thuần, mà còn tham gia xây dựng hệ thống chính trị cơ sở; phối hợp tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần xây dựng nếp sống kỷ cương, ổn định xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế – xã hội. Thông qua đó, quốc phòng được lồng ghép tự nhiên vào đời sống xã hội, tránh tư duy tách rời, hành chính hóa quốc phòng.

Vai trò của sĩ quan quân đội trong củng cố “trận địa mềm” từ cơ sở

Theo đề xuất của Bộ Tổng Tham mưu mỗi đia phương cấp xã có 7 - 10 sĩ quan quân đội, họ là lực lượng nòng cốt xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân ở cấp xã, họ còn giữ vai trò tham mưu, “hiến kế” cho cấp ủy, chính quyền xã về công tác quốc phòng – quân sự địa phương; tổ chức xây dựng lực lượng dân quân tự vệ vững mạnh, rộng khắp; chủ động nắm tình hình địa bàn, kịp thời phát hiện, tham mưu xử lý các tình huống phức tạp. Qua đó, thế trận quốc phòng toàn dân được hình thành vững chắc ngay từ thôn, bản, tổ dân phố, không để bị động, bất ngờ.

Sĩ quan quân đội về xã là nhịp cầu nối liền giữa quân đội với nhân dân ở cơ sở, sĩ quan quân đội về xã là hình ảnh trực tiếp, sinh động của “Bộ đội Cụ Hồ” trong đời sống nhân dân. Thông qua tham gia lao động, giúp dân phát triển kinh tế, phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, giải quyết các vấn đề dân sinh, an sinh xã hội. Qua đó niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và quân đội được củng cố và tăng cường, góp phần xây dựng vững chắc “thế trận lòng dân” – yếu tố quyết định thắng lợi của sự nghiệp quốc phòng, an ninh. Góp phần đấu tranh hiệu quả với âm mưu “phi chính trị hóa” quân đội từ cơ sở, sự hiện diện của sĩ quan quân đội tại cấp xã giúp chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; nâng cao “sức đề kháng” tư tưởng cho cán bộ, đảng viên và nhân dân; ngăn chặn từ sớm, từ xa các biểu hiện lệch lạc về chính trị, tư tưởng. Qua đó, giữ vững nguyên tắc Đảng lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với quân đội, ngay từ cơ sở.

Thực hiện Kết luận số 228- KL/TW (31/12/2025) của Bộ Chính trị về kiện toàn bộ máy hệ thống chính trị trong đó, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đã có chủ trương đưa sĩ quan quân đội về cấp xã là bước đi đúng đắn, sáng tạo, thể hiện rõ tư duy biện chứng, tầm nhìn chiến lược của Đảng ta trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh. Đây không chỉ là giải pháp về tổ chức, cán bộ, mà là biện pháp căn cơ để củng cố “trận địa” chính trị – tư tưởng – quốc phòng từ cơ sở, nơi trực tiếp quyết định sự ổn định, bền vững của đất nước. Trong điều kiện mới, khi các thách thức an ninh ngày càng đa dạng, phi truyền thống gia tăng, thì xây dựng địa bàn cơ sở cấp xã vững mạnh, có sự hiện diện nòng cốt của sĩ quan quân đội chính là cách làm hiệu quả để giữ nước từ khi “nước chưa nguy”, bảo đảm cho đất nước phát triển nhanh và bền vững theo con đường xã hội chủ nghĩa.

Thượng tá, Ths Phan Huy Hùng 

Khoa tâm lý học quân sự, Học viện Chính trị, BQP